Uyku Apnesi

Uyku Apnesi

Solunumun uyku sırasındayken aniden durması uyku apnesi olarak isimlendirilmektedir. Son derece ciddi bir rahatsızlıktır. Ülkemizdeki insanların %5 ile %10’unda görülen bir problemdir. Ancak uykuda görülen her solunum durması probleminin bu hastalığı işaret etmediğinin bilinmesi gereklidir. Uyku apnesinin tanı olarak konabilmesi için yaşanan solunum durması probleminin en az 10 saniye boyunca devam etmesi gerekmektedir. Bu hastalığın kendi içerisinde farklı tipleri bulunurken belirtiler de bu tiplere göre değişiklik gösterir.

Uyku Apnesi Tipleri Nelerdir?

Bu hastalık kendi içerisinde üç farklı tipe ayrılmaktadır.

Obstrüktif Uyku Apnesi

Üst solunum yollarında tıkanıklığa sebep olan durumların yol açtığı tiptir. İnsanlarda uyku apnesinin en çok görüldüğü tip budur.

Santral Uyku Apnesi

Beyinde solunumu kontrol eden bazı kaslar bulunmaktadır. Eğer beyin bu kaslara doğru şekilde sinyal gönderemezse solunum belirli bir süre durabilir. Bu olayın gerçekleşmesiyle ortaya çıkan tiptir.

Mikst Uyku Apnesi

Diğer iki tip uyku apnesinin insanlarda bir arada görüldüğü durumdur. Her iki olumsuzluk da yer aldığından hastalar için en zoru bu tiptir.

Uyku Apnesi Belirtileri Nelerdir?

Uyku apnesinin tiplerine göre belirtileri de değişiklik gösteriyor olsa da benzerliği bulunan belirtiler de oldukça yaygındır. Bazı belirtilerin her iki tipte de ortak görülüyor olması doktorlar tarafından hastalığın hangi tip olduğunun belirlenmesini zorlaştırmaktadır. Uyku apnesi hastalığının her iki formunda da sıklıkla görülen belirtiler;

  • Başkası tarafından tespit edilen uykuda solunum durması,
  • Çok yüksek sesle horlama,
  • Sabah uyandığında ağızda kuruluk olması ya da ağrının hissedilmesi,
  • Ani olarak uykudan uyanma,
  • Uykusuzluk çekme,
  • Depresif bir ruh hali,
  • Sabah ortaya çıkan baş ağrıları,
  • Günlük hayatta dikkat problemleri,
  • Sinirlilik hali, olarak sıralanabilmektedir.

Uyku Apnesi Nedenleri Nelerdir?

Uyku apnesinin ortaya çıkmasındaki sebepler hastalığın tipine göre farklılık göstermektedir. Bu sebeple de iki farklı tip için ayrı ayrı ele alınması gerekir.

Obstrüktif Uyku Apnesi Nedenleri

  • Aşırı kilolu olma durumu,
  • Boyun çevresinin 43 santimetreden daha fazla olması,
  • Sakinleştirici ya da uyku hapı kullanımı,
  • Vücutta nefes almak için kullanılan yolların normale göre dal olması,
  • Sigar ve alkol kullanımı,
  • Kalıtsal olarak bu hastalığa yatkınlık,
  • Farklı rahatsızlıklar sebebiyle burnun tıkalı olması.

Santral Uyku Apnesi Nedenleri

  • Beyin felci geçirilmesi,
  • Ensefalit olarak isimlendirilen beyin enfeksiyonu,
  • Kalp rahatsızlıkları,
  • Beyin sapında yaşanan problemler,
  • Narkotik ağrı kesicilerin kullanılması.

Uyku Apnesi Tanısı Nasıl Konmaktadır?

Yaşanan şikâyetler sebebiyle doktorlara başvurulduğunda şikâyetlerin tamamı dikkatli bir şekilde dinlenmektedir. Bunun sonunda oldukça ayrıntılı bir şekilde kulak, burun ve boğaz muayenesi yapılmaktadır. Gerektiğinde küçük kameralar salınarak bu kısımların durumu incelenmeye başlanır. Daralmaların olup olmadığının kontrolü yapılır. Eğer doktorlar gerek duyarsa MR ya da BT talebinde de bulunabilmektedir.

Yapılan testlerde tam bir sonuç alınamazsa uyku apnesi tanısının konabilmesi için hastalar uyku merkezlerine yatırılmaktadır. Burada her gün evinde olduğu gibi uyuyan kişiler kameralar ve özel cihazlar ile izlenir. Polisomnografi olarak isimlendirilen uyku analiz testi ile net bir sonuç alınabilmektedir. Solunumun uyku anında durma süresi rahatlıkla ölçülür. Arıca bu süreçte hastanın kalp ritmi ya da kanındaki oksijen miktarı da ölçülecektir.

Uyku Apnesi Nasıl Tedavi Edilir?

Uyku apnesinin tedavi aşamasında farklı seçenekler bulunmaktadır. Bu seçenekler genellikle hastalığın şiddetine göre uygulanır. Bazı durumlarda hastanın günlük yaşantısında yapacağı değişiklikler hastalığın ortadan kalkması için yeterlidir. Bazı durumlarda ise pozitif hava basıncı tedavisi ya da cerrahi müdahaleler gerebilir. Buna yapılan testlere göre karar verilmektedir.

Tedavi yolu olarak hangisi seçilirse seçilsin hasalarda fazla kilo problemi varsa bunun sonlanması için çalışmalara başlanmaktadır. Verilen diyetler ve egzersizler sayesinde fazla kilolardan kurtulmak mümkün olur. Bunun yanı sıra alkol ve sigara kullanımı varsa bu maddelerin de bırakılması şarttır. Aksi halde uygulanacak olan tedavilere çok nadiren cevap verilmektedir. Birçok doktor uyku apnesi tedavisinde bu etmenleri şart koşar.

Eğer solunum yollarında bir daralma söz konusu ise bu durumda cerrahi müdahaleler gerekli olacaktır. Daralmanın olduğu noktalara müdahale edilerek solunum yollarının genişletilmesi sağlanır. Hastalık çok ileri seviyede ise pozitif hava basıncı yöntemi kullanılmaktadır. Bu yöntem tamamen uyku apnesinin tedavi edilmesi için geliştirilen bir tedavidir.



Bir cevap yazın